Profilaktyka osteoporozy

Ponad 200 milionów osób na całym świecie dotkniętych jest osteoporozą, w Polsce na osteoporozę choruje ok. 2,8 mln osób, połowa zachorowań dotyczy osób w wieku 75-84 lata. Powoduje prawie 90% złamań nasady bliższej kości udowej oraz trzonów kręgów u kobiet i 70% u mężczyzn.

Osteoporoza to choroba cywilizacyjna, charakteryzująca się zmniejszeniem i osłabieniem struktury mineralnej kości, a w rezultacie zwiększoną podatnością na złamania. Częściej dotyka kobiet niż mężczyzn.

Wyróżniamy dwa rodzaje osteoporozy:

  • pierwotna – występuje najczęściej, jest konsekwencją starzenia się układu szkieletowego. Rozwija się u kobiet po menopauzie oraz u mężczyzn w podeszłym wieku. Utrata gęstości mineralnej kości jest nieuchronnym procesem związanym z wiekiem.
  • wtórna – jest wynikiem współistnienia innych chorób lub stosowania niektórych leków, może pojawić się w każdym wieku.

 

Czynniki ryzyka:

  • wiek;
  • niska masa kostna;
  • niska masa ciała;
  • przebyte złamanie bez istotnego urazu;
  • przewlekłe leczenie glikokortykosteroidami obecnie lub w przeszłości;
  • palenie papierosów i picie alkoholu;
  • reumatoidalne zapalenie stawów;
  • nieodpowiednia dieta, uboga w wapń i witaminę D;
  • mała aktywność fizyczna;
  • niedostateczna ekspozycja na światło słoneczne;

 

Densytometia jest to badanie gęstości mineralnej kości (BMD). Jest bezpieczne i nie wymaga żadnego przygotowania. Badanie przeprowadza się zazwyczaj w odniesieniu do kości, które najczęściej ulegają złamaniu w przebiegu osteoporozy (szyjka kości udowej, odcinek lędźwiowy kręgosłupa, kości przedramienia, kości nadgarstka).

Profilaktyka:

Dieta:

Korzystne dla kości:
  • mleko i produkty mleczne: kefir, jogurt sery twarogowe, żółte, feta – o obniżonej zawartości tłuszczu;
  • owoce świeże i suszone (wszystkie);
  • warzywa świeże i gotowane (zwłaszcza liściaste) sałata, rukola, jarmuż, brokuły, kapusta, kalafior, brukselka, kiełki, groszek zielony, nasiona roślin strączkowych. Warzywa warto jadać w postaci surówek z dodatkiem oleju rzepakowego lub oliwy;
  • tłuste ryby morskie (łosoś, sardynki, makrela, śledź, szprotki, turbot, flądra) – świeże, mrożone, wędzone o małej zawartości soli;
  • pieczywo razowe (graham, żytnie, orkiszowe, wieloziarniste) oraz kasze (gryczana, jaglana, jęczmienna), ryż i makarony pełnoziarniste.

 

Niekorzystne dla kości:
  • przetwory mięsne (wędliny) konserwowane fosforanami, a także słone wędliny;
  • szczawiany zawarte m.in. w szczawiu, szpinaku, rabarbarze i botwinie;
  • nadmierne spożycie tłuszczów zwierzęcych – zwiększają wydalanie wapnia z organizmu i obniżają jego przyswajanie z przewodu pokarmowego.

 

Ruch:

Regularna aktywność fizyczna jest niezbędna dla utrzymania kości w zdrowiu. Powinniśmy poświęcić na nią co najmniej 30-60 minut dziennie w zależności od wieku. Zalecany przez ekspertów WHO program aktywności fizycznej seniorów, w którym bierze się pod uwagę ryzyko osteoporozy w tym wieku, powinien zawierać trzy elementy:

  • ćwiczenia wytrzymałościowe – marsz, marszobieg, jazda na rowerze, nordic walking z intensywnością odpowiednią do stanu zdrowia i sprawności ogólnej ćwiczących;
  • ćwiczenia siłowe – angażujące najważniejsze grupy mięśniowe tj.: brzucha, pleców, nóg i ramion;
  • ćwiczenia rozciągające, równoważne i koordynacyjne;

Dobrze zaplanowany trening zmniejsza ryzyko złamań kości. Mocne mięśnie stabilizują znacznie postawę ciała i eliminują ryzyko upadku, a tym samym złamań osteoporotycznych.

 

Dla kobiet, szczególnie zagrożonych osteoporozą, opracowany został Program Koordynacji Profilaktyki Złamań Osteoporotycznych.

Skierowany jest do kobiet:

  • w wieku 50–70 lat;
  • nie leczących się na osteoporozę;
  • u których wcześniej nie została zdiagnozowana choroba.

Szczegółowe informacje o programie oraz  ośrodkach  realizujących badania znajdziesz na stronie:

https://pacjent.gov.pl/programy-profilaktyczne/profilaktyka-osteoporozy

Gdzie szukać poradni leczenia osteoporozy:

https://gsl.nfz.gov.pl/GSL/GSL/PrzychodnieSpecjalistyczne

 

Opracowano na podstawie materiałów udostępnionych w ramach akcji Narodowego Funduszu Zdrowia – Środa z Profilaktyką

Aktualności

zobacz więcej aktualności
obrazek przedstawia dziecko przebrane za lekarza i badające misia PEDIATRIA wraca z Minogi do Skały :)

28.11.2022

PEDIATRIA wraca z Minogi do Skały :)

Od 1 grudnia Poradnia Pediatryczna wraca do naszej Przychodni w Skale – oddajemy do użytku nowo wyremontowane pomieszczenia na I piętrze. Odrębnie funkcjonować będzie Poradnia Dzieci Chorych i Poradnia Dzieci Zdrowych. W każdej części zlokalizowano gabinet lekarski, gabinet zabiegowy i poczekalnię. Zapraszamy! Rejestracja telefoniczna pod nr tel. 12/389 00 51;  12/416 29 64

czytaj dalej o PEDIATRIA wraca z Minogi do Skały :)
zdjęcie rtg kręgosłupa Pracownia RTG nieczynna

26.10.2022

Pracownia RTG nieczynna

Szanowni Pacjenci, Informujemy, iż w związku z rozpoczęciem ostatniego etapu remontu Przychodni Rejonowej w Skale, Pracownia RTG jest nieczynna do połowy listopada. Pacjenci, którzy otrzymają pilne skierowanie na badanie RTG od lekarza SPZOZ w Skale, mogą wykonać je bezpłatnie w NZOZ SONO-X sp. z o.o. Rejestracja pod numerem telefonu: 12 422 99 16.

czytaj dalej o Pracownia RTG nieczynna
kobieta trzyma przy piersi różową wstążeczkę - symbol walki z nowotworem piersi Badania profilaktyczne 24 listopad 2022r.

25.10.2022

Badania profilaktyczne 24 listopad 2022r.

Szanowni pacjenci, SPZOZ w Skale informuje, że w dniu 24.11.2022r. w Przychodni Rejonowej w Skale odbędą się badania profilaktyczne dla mieszkańców powiatu krakowskiego. Rejestracja pod numerami telefonów podanymi na plakatach.

czytaj dalej o Badania profilaktyczne 24 listopad 2022r.
obrazek przedstawia dziecko przebrane za lekarza i badające misia Harmonogram pracy Poradni Pediatrycznej 12.09-23.09

09.09.2022

Harmonogram pracy Poradni Pediatrycznej 12.09-23.09

Szanowni Państwo, Przedstawiamy harmonogram pracy Poradni Pediatrycznej w dniach 12.09.2022 – 23.09.2022 w Ośrodku Zdrowia w Minodze     lek. A. Morawska-Kubaty lek. M. Nowakowska lek. B.Drozdzowska 12 poniedziałek 14.00 – 18.00 x x 13 wtorek 08.00-14.00 x x 14 środa 13.00-18.00 08.00-13.00 x 15 czwartek 08.00-14.00 14.00-18.00 x 16 piątek x 13.00-18.00 80.00-1x.00 19 […]

czytaj dalej o Harmonogram pracy Poradni Pediatrycznej 12.09-23.09