29.09.2021

Na całym świecie liczba osób chorujących na cukrzycę wzrasta. W Polsce na cukrzycę choruje już ok. 3 mln Polaków. Częstotliwość występowania cukrzycy u osób po 65. roku życia wynosi 25-30%, około 95% przypadków stanowi cukrzyca typu 2.

Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) cukrzyca jest główną przyczyną ślepoty, niewydolności nerek, zawałów serca, udaru mózgu i amputacji kończyn dolnych.

 

Niepokojące objawy cukrzycy

• Uczucie suchości w ustach
• Zaburzenia widzenia
• Senność
• Wzmożony apetyt
• Spadek masy ciała
• Wzmożone pragnienie
• Uczucie ciągłego zmęczenia
• Częste oddawanie moczu
• Nawracające infekcje układu moczowego

 

Ważną  rolę w diecie osoby chorej na cukrzycę odgrywa indeks glikemiczny (IG), który odzwierciedla metaboliczne działanie węglowodanów na organizm. IG to średni procentowy wzrost stężenia glukozy we krwi po spożyciu porcji produktu zawierającego 50g przyswajalnych węglowodanów. Wartość IG kategoryzuje produkty spożywcze na trzy grupy w zależności od podatności na trawienie oraz czas wchłaniania węglowodanów do krwi:

1. produkt, który powoduje niższy i mniej gwałtowny poposiłkowy wzrost glikemii, ma niski IG, czyli < 55;
2. nagły i duży wzrost poziomu glukozy we krwi charakteryzuje produkt o wysokim IG o wartości > 70.
3. średni IG (wartości między 55 a 70) to produkty nie zakwalifikowane do żadnej z dwóch powyższych grup.

Osobom chorującym na cukrzycę zaleca się spożywanie produktów o niskim IG.

 

Zasady diety cukrzycowej

• Główny cel żywienia to pokrycie bieżących potrzeb organizmu warunkujących prawidłowe funkcjonowanie.
• Codzienna dieta powinna opierać się na posiłkach mniejszych objętościowo, spożywanych o regularnych porach (4-5 posiłków). W przypadku insulinoterapii rozkład posiłków należy dostosować indywidulanie do procesu leczenia.
• Zaleca się równomierny rozkład węglowodanów na posiłki w ciągu dnia. Głównym źródłem węglowodanów powinny być produkty zbożowe, szczególnie o niskim IG pieczywo pełnoziarniste, makaron pełnoziarnisty, ryż brązowy, płatki owsiane, gruboziarniste kasze.
• Dostosuj żywienie do masy ciała, płci, wieku, aktywności fizycznej, stanu fizjologicznego, stanu zdrowia (choroby współistniejące). Założenia dietetyczne powinny uwzględniać leczenie farmakologiczne oraz insulinoterapię.
• W przypadku nadwagi lub otyłości, należy dążyć do uzyskania należnej masy ciała w celu zmniejszenia wystąpienia ryzyka powikłań cukrzycy.
• Spożywaj potrawy gotowane, gotowane na parze, duszone bez wcześniejszego obsmażania, pieczone w folii lub w rękawie termicznym.
• Pij dziennie min. 2 litry płynów, najkorzystniej wodę niegazowaną
• Zwiększ spożycie warzyw do minimum 4 porcji dziennie (porcja to np. średni pomidor, pół dużej papryki, szklanka warzyw liściastych). Polecane są zielone warzywa (szpinak, szparagi, brokuły, cukinia, sałata, ogórek). Wybieraj owoce o niższym IG i średnim stopniu dojrzałości. Ogranicz spożycie bananów, winogron, suszonych owoców.
• Spożywaj ryby 2 razy w tygodniu, zamiennie ryby chude (np. dorsz, mintaj, pstrąg, sandacz, tuńczyk) i tłuste (np. łosoś, śledź, makrela, sardynka).
• Ogranicz spożywanie tłuszczów zwierzęcych na rzecz roślinnych (z wyjątkiem olejów tropikalnych). Wybieraj oleje i oliwy roślinne, orzechy i pestki, awokado, a w przypadku produktów pochodzenia zwierzęcego – niskotłuszczowe produkty mleczne, chude mięso, ryby, jaja.
• Ogranicz do minimum spożycie cukru, soli oraz produktów wysokoprzetworzonych.