06.04.2022

Cukrzyca typu 2 jest przewlekłą chorobą metaboliczną, która powszechnie występuje na całym świecie. Przyczyną jej rozwoju jest defekt wydzielania i/lub działania insuliny czego wynikiem jest utrzymujące się, podwyższone stężenie glukozy we krwi. Cukrzyca jest chorobą, na którą w Polsce choruje ok. 3 mln osób. Przewiduje się, że do 2030 roku, co dziesiąty Polak będzie chorował na cukrzycę. Istotnym elementem w profilaktyce i leczeniu cukrzycy typu 2 jest zbilansowana dieta uwzględniająca równomierny rozkład węglowodanów na posiłki w ciągu dnia oraz aktywność fizyczna. Zapobieganie rozwojowi powikłań cukrzycowych obejmuje wiele działań mających na celu ograniczenie szkodliwego wpływu choroby na organizm człowieka.

Do najczęstszych objawów cukrzycy typu 2 należą m.in.:

• wzmożone pragnienie;
• częste oddawanie moczu;
• zmęczenie, nadmierna senność;
• wahania masy ciała;
• częstsze infekcje i problemy skórne.

 

Do powikłań ostrych cukrzycy zalicza się kwasicę i śpiączkę ketonową, hiper- i hipoglikemię, które mogą stanowić bezpośrednie zagrożenie dla życia chorego. Powikłania przewlekłe cukrzycy mogą rozwijać się przez wiele lat, są nieodwracalne i we wczesnej fazie mogą nie dawać objawów. Ze względu na rodzaj naczyń krwionośnych, które zostały uszkodzone w trakcie trwania choroby, wyróżniamy:

• mikroangiopatie (uszkodzenia małych naczyń krwionośnych): retinopatię (uszkodzenia oczu), neuropatię (uszkodzenia nerwów) oraz nefropatię (cukrzycowa choroba nerek).
• makroangiopatie (uszkodzenia dużych naczyń krwionośnych): choroba niedokrwienna serca, zawał mięśnia sercowego, udar mózgu, stopa cukrzycowa, choroba niedokrwienna kończyn dolnych

 

Zapobieganie rozwojowi powikłań cukrzycowych obejmuje wiele działań mających na celu ograniczenie szkodliwego wpływu choroby na organizm człowieka. Działanie te powinny uwzględniać:

1.Samokontrolę prowadzoną przez osobę chorą w zakresie:

• pomiaru glikemii;
• pomiaru ciśnienia tętniczego (nieleczone nadciśnienie tętnicze zwiększa ryzyko wystąpienia powikłań cukrzycowych tj. zawał serca, udar mózgu);
• kontroli glikemii i acetonu w moczu;
• kontroli masy ciała (zaleca się wykonywać ważenie raz w tygodniu, w celu uniknięcia niekontrolowanego przyrostu masy ciała);
• kontroli stanu i pielęgnacji stóp (ma na celu zmniejszenie wystąpienia powikłań związanych z rozwojem tzw. stopy cukrzycowej).

 

2.Prowadzenie zdrowego trybu życia:

• przestrzeganie zasad zdrowego żywienia w cukrzycy;
• uprawianie regularnej aktywności fizycznej dostosowanej do potrzeb chorego – Według WHO niezbędna, minimalna dawka aktywności fizycznej to:
  • dla dzieci i młodzieży (5–17 lat) 60 minut umiarkowanej lub intensywnej aktywności fizycznej codziennie. Co najmniej 3 razy w tygodniu ćwiczenia oporowe.
  • dla zdrowej osoby dorosłej (18–65 lat) 150-300 minut ćwiczeń aerobowych o umiarkowanej intensywności lub 75–150 minut intensywnej aerobowej aktywności fizycznej lub równoważna kombinacja aktywności.
  • dla osób powyżej 65. roku życia zaleca się dążyć do osiągnięcia tych samych celów co zdrowe osoby dorosłe, jeżeli osoba starsza nie może ćwiczyć z powodu uwarunkowań zdrowotnych, powinna być aktywna fizycznie tyle, ile może.

3.Regularne przyjmowanie leków przeciwcukrzycowych (doustnych), insuliny według zaleceń lekarza;

4.Regularne wykonywanie badań diagnostycznych celem oceny stanu wyrównania glikemii i występowania powikłań.

 

Wpis powstał na podstawie materiałów Ministerstwa Zdrowia w ramach Akademii NFZ – Akcja Środy z Profilaktyką