01.09.2021

Stres jest reakcją organizmu na czynniki środowiskowe tzw. stresory, które zagrażają równowadze organizmu lub ją naruszają i za pomocą którego organizm reaguje na zagrożenie. Stres powoduje objawy zarówno fizyczne jak i psychiczne. Manifestuje się na różne sposoby, w zależności od indywidualnej podatności organizmu. Przyczyny stresu mogą być bardzo zróżnicowane.

 

Wpływ stresu na organizm:

W momencie wystąpienia sytuacji wywołującej stres, organizm wytwarza hormon adrenalinę i kortyzol, które stymulują organizm. Hormony oddziałując na nasz układ krążenia, przyspieszają rytm serca, podnoszą ciśnienie krwi oraz zwężają naczynia krwionośne. W związku z faktem, że stres wiąże się ze zwiększonym wydzielaniem kortyzolu oraz adrenaliny – hormonów działających antagonistycznie do insuliny, to w konsekwencji prowadzi do wzrostu poziomu glukozy we krwi oraz zwiększonego ryzyka wystąpienia cukrzycy typu II. Jeśli stres jest krótkotrwały mobilizuje do działania i nie jest powodem do niepokoju, natomiast jeżeli występuje przez dłuższy czas to otwiera drogę dla wystąpienia lub prowadzi do zaostrzenia szeregu chorób i wystąpienia dolegliwości takich jak: infekcje, stany zapalne, bezsenność, bóle (np. głowy), dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego (np. zgaga, wrzody), obniżenie płodności, choroby autoimmunologiczne, choroby skóry.

 

Objawy stresu:

• niepokój
• wzrost napięcia mięśniowego
• przyspieszona akcja serca
• wzrost ciśnienia tętniczego krwi
• zaburzenia snu, bezsenność
• nadmierne reakcje emocjonalne
• problemy z koncentracją
• objawy ze strony przewodu pokarmowego (ból brzucha, wymioty, biegunka)
• depresja, obniżony nastrój, męczliwość

 

Fazy stresu:

Pierwsza – Faza mobilizacji

Organizm w stanie mobilizacji przybiera formę obronną. Następuje szybka odpowiedź organizmu na stresor, zwiększa się odporność na ból oraz przyspiesza funkcje organizmu. Dochodzi do podwyższenia ciśnienia tętniczego krwi oraz wzrostu temperatury ciała.

 

Druga – Faza adaptacji

Organizm uczy się radzić ze stresorem oraz działa na zasadzie ucieczki lub ataku. Komórki nerwowe w mózgu otrzymują impulsy o odziaływaniu stresora na organizm.

 

Trzecia – Faza wyczerpania

Jeżeli faza mobilizacji i adaptacji trwają zbyt długo organizm pod wpływem stresora wchodzi w fazę wyczerpania. Dochodzi do stanu, kiedy organizm nie jest już w stanie się mobilizować wobec stresora. Przewlekła sytuacja stresowa doprowadza do osłabienia odporności, wystąpienia zaburzeń psychicznych oraz innych poważnych zaburzeń organizmu.

 

Metody radzenia sobie ze stresem:

• aktywność fizyczna
  • redukuje reakcję stresową organizmu;
  • poprawia nastrój;
  • zapobiega wystąpieniu przewlekłego stresu;
  • chroni przed negatywnymi skutkami.
• odpowiednia długość snu
• zdrowe żywienie
• Dieta osoby narażonej na stres powinna obfitować w
  • witaminy z grupy B,
  • kwas foliowy,
  • magnez i mangan (orzechy, kasza gryczana, nasiona roślin strączkowych, produkty zbożowe),
  • wielonienasycone kwasy tłuszczowe z rodziny omega-3 (tłuste ryby morskie)
  • aminokwasy zawarte w produktach mięsnych i nabiałowych.
• relaks, medytacja, kontakt z naturą
• odpowiednie zarządzanie czasem
• zapobieganie kumulacji emocji, rozmawianie o problemach
• korzystanie z pomocy rodziny oraz specjalistów w zakresie zdrowia psychicznego
• aktywność seksualna

Uwaga! Unikaj alkoholu, papierosów i innych używek. One nie likwidują stresu tylko go przytłumiają, działają krótko i niosą dodatkowe problemy zdrowotne

Artykuł przygotowany przy użyciu materiałów udostępnionych przez Akademie Narodowego Funduszu Zdrowia w ramach akcji „Środa z Profilaktyką”